200 / 353

Helenów Kaskada

Informacje
W pobliżu
Informacje

Park Helenów, zwany też czasem przez łodzian „ogrodem pana Anstadta” był bez wątpienia na przełomie XIX i XX wieku jednym z najmodniejszych i najchętniej odwiedzanych przez elitę towarzyską miejsc w Łodzi. Park powstał z inicjatywy braci Anstadtów, prowadzących przy ulicy Średniej (dziś Pomorska) dobrze prosperujący browar parowy. Otwarcie Helenowa miało miejsce na początku 1885 roku, jednak sam pomysł utworzenia płatnego ogrodu miejskiego powstał znacznie wcześniej, a same prace ogrodnicze – prowadzone przez znaną berlińską firmę ogrodniczą Ludwiga Spätha – zajęły aż cztery lata. Ich efekt był jednak, jak na łódzkie warunki, zgoła imponujący. Na dwunastu hektarach, w dolinie rzeki Łódki, urządzono dwa stawy, posadzono sad owocowy i stworzono ogród w stylu angielskim, urządzono imponujące kwietniki i wytyczono aleje obsadzone dębami czy gruszami, wybudowano fontanny, drewnianą kaskadę oraz sztuczną grotę. Atrakcji w parku z czasem tylko przybywało. Powstała wieża widokowa, tor kolarski, korty tenisowe, muszla koncertowa oraz restauracja. Największą ciekawość odwiedzających ogród budził jednak, otwarty w 1890 roku zwierzyniec, w którym podziwiać można było pawie, sarny, zające, dziki, niedźwiedzie, egzotyczne ptaki, a nawet… tresowanego szympansa. Nazwa parku nawiązywała do imion żon dwóch spośród braci Anstadtów – Heleny, z domu Nestler, małżonki Ludwika oraz Heleny z domu Lemm, która wyszła za Zenona. Ogród był przedsięwzięciem zarobkowym, a Anstadtom nie brakowało pomysłów na przyciągnięcie publiczności, gotowej zapłacić kilkadziesiąt kopiejek za wstęp. Ogród kusił atrakcjami, możliwością wypoczynku w otoczeniu przyrody, a także licznymi rozrywkami i imprezami. Organizowano tutaj zawody sportowe, bale maskowe, przyjęcia charytatywne, koncerty muzyczne, występy sztukmistrzów i kuglarzy, pokazy filmowe oraz, popularne zimą ślizgawki. W 1889 roku Charles Leorux, jeden z najpopularniejszych wówczas zdobywców przestworzy, zaprezentował helenowskiej publiczności skok ze spadochronem z wysokości około 1500 metrów, wykonany z balonu własnej konstrukcji. Od końca 1898 roku do Helenowa wybrać można było się tramwajem – Zenon Anstadt był ważną postacią w konsorcjum, które uruchomiło w Łodzi tramwaje elektryczne i zadbał o to, aby jedna z pierwszych linii dojeżdżała pod samą bramę wejściową ogrodu przy ulicy Północnej.Okres świetności w dziejach Helenowa zakończył się wraz z wybuchem I wojny światowej. Park został wówczas zaniedbany, a część urządzeń uległa zniszczeniu. Pewną poprawę przyniósł okres międzywojenny, lecz popularność ogrodu wówczas była już znacznie mniejsza. Po II wojnie światowej, mocno już zdewastowany park przejęło miasto, które bezpłatnie udostępniło go wszystkim mieszkańcom, zmieniając jednocześnie nazwę na Park 19 Stycznia. Przez kolejne lata nie podejmowano jednak koniecznych robót konserwacyjnych, przez co park popadał w ruinę. Dopiero na początku XXI wieku podjęto poważniejsze działania na rzecz częściowego choćby przywrócenia pierwotnego wyglądu. Wymieniono elementy małej architektury, odtworzono pierwotny układ stawów, oczyszczono też w nich wodę. Dziś park znów jest miejscem imprez plenerowych i weekendowych spacerów, daleko wciąż jednak temu miejscu do splendoru i reprezentacyjnego charakteru, jaki nosiło od powstania aż do wybuchu I wojny światowej.    

Okres czasu
Różnica (lata)
1850
2021
1880
2018
Różnica (lata)
138
Autorzy
Data zrobienia
Data dodania
Eliasz Stumman
1880
Stefan Brajter
2018
17.01.2019
TAGI