21 / 351

Centrala Scheiblera

Informacje
W pobliżu
Informacje

"Centrala" zakładów Scheiblera widziana od południa, od strony magazynów ok. 90 lat temu i ten sam widok obecnie. Zdjęcie archiwalne ze zbiorów Archiwum Państwowe w Łodzi.

Od połowy XIX wieku przy Wodnym Rynku rosnąć zaczęło największe, jak się z czasem miało okazać, imperium przemysłowe Łodzi. W 1854 roku władze miasta przekazały Karolowi Scheiblerowi znajdujący się tutaj plac, na którym ten zbudował fabrykę oraz pałac. Stanęły tutaj potężne gmachy poszczególnych oddziałów, nowoczesnej, zmechanizowanej fabryki – przędzalnia, tkalnia, wykańczalnia oraz magazyny. W bezpośrednim sąsiedztwie fabrycznych budynków z nieotynkowanej, czerwonej cegły w 1856 roku stanął dom, w którym zamieszkali Scheiblerowie. Wraz ze wzrostem dochodów firmy, następowała również rozbudowa rezydencji. Pierwszy jej etap przeprowadzono w 1865 roku, kolejny zaś w latach 1884-1886. Drugą przebudową kierował warszawski architekt Edward Lilpop. Wówczas też pałacowi nadano obecną, neorenesansową formę.Choć kompleks zabudowań fabrycznych, wybudowany przez Scheiblera w latach 70. na pobliskim Księżym Młynie był zdecydowanie większy, to jednak centrala firmy pozostawała przez kolejne lata przy Wodnym Rynku. Było tak również po 1921 roku, gdy dokonana została fuzja z zakładami Ludwika Grohmana, w efekcie której powstała nowa spółka akcyjna o nazwie: Zjednoczone Zakłady Przemysłowe Karola Scheiblera i Ludwika Grohmana.W latach II wojny światowej budynki spółki przy Wodnym Rynku zostały przejęte przez niemiecki koncern AEG (Allgemeine Elektricitäts-Gesellschaft), który m.in. montował tutaj aparaty radiowe. W okresie PRL dawną fabrykę Scheiblera przekształcono w Łódzkie Zakłady Przemysłu Bawełnianego „Uniontex”. W pałacu natomiast początkowo ulokowała się Politechnika Łódzka, a po 1950 roku funkcjonowały tutaj m.in. instytucje zajmujące się obsługą przemysłu lekkiego (biura dokumentacji itd.), szkoła muzyczna, liceum bibliotekarskie czy wojewódzki konserwator zabytków. W 1986 r. pałac przejęty został przez Muzeum Kinematografii, funkcjonujące tutaj do dnia dzisiejszego.

Okres czasu
Różnica (lata)
1850
2020
1927
2017
Różnica (lata)
90
Autorzy
Data zrobienia
Data dodania
nieznany
1927
Stefan Brajter
13.03.2017
24.12.2017
TAGI